Nhiều người Việt tại Úc, đặc biệt là trong cộng đồng Cabramatta hay Footscray, thường làm hai công việc cùng lúc để tăng thu nhập. Tuy nhiên, câu hỏi phổ biến nhất là: làm 2 việc có bị đóng thuế thu nhập cá nhân (TNCN) cao hơn không? Bài viết này sẽ phân tích chi tiết dựa trên quy định thuế Úc năm tài chính 2026.
Thuế TNCN Úc 2026: Cách tính và mức thuế suất mới nhất
Thuế TNCN tại Úc được tính theo hệ thống lũy tiến, nghĩa là thu nhập càng cao thì thuế suất càng lớn. Trong năm tài chính 2026 (từ 1/7/2025 đến 30/6/2026), các mức thuế suất chính thức áp dụng cho cư dân thuế (tax resident) như sau:
- 0% cho thu nhập từ 0 – 18.200 AUD (ngưỡng miễn thuế).
- 16% cho thu nhập từ 18.201 – 45.000 AUD.
- 30% cho thu nhập từ 45.001 – 135.000 AUD.
- 37% cho thu nhập từ 135.001 – 190.000 AUD.
- 45% cho thu nhập trên 190.000 AUD.
Lưu ý rằng tất cả thu nhập từ hai công việc sẽ được cộng dồn lại để xác định tổng thu nhập chịu thuế. Do đó, nếu thu nhập từ công việc thứ hai đẩy bạn lên bậc thuế cao hơn, bạn sẽ phải đóng thuế suất cao hơn cho phần thu nhập vượt ngưỡng. Tuy nhiên, điều này không có nghĩa là toàn bộ thu nhập bị đánh thuế ở mức cao, mà chỉ phần vượt ngưỡng mới chịu mức thuế đó.
Làm 2 việc có bị đóng thuế cao hơn không? Sự thật cần biết
Câu trả lời ngắn gọn: Không, bạn không bị đóng thuế cao hơn chỉ vì làm hai việc. Hệ thống thuế Úc không phân biệt số lượng công việc, mà chỉ dựa trên tổng thu nhập. Dưới đây là cách hoạt động:
Khi bạn làm hai việc, mỗi chủ lao động sẽ khấu trừ thuế dựa trên mức lương của công việc đó, thường sử dụng mã số thuế (TFN) và bảng khấu trừ thuế của ATO. Ví dụ, nếu công việc A trả 40.000 AUD/năm, chủ lao động sẽ khấu trừ thuế ở mức 16% cho phần trên 18.200 AUD. Công việc B trả 30.000 AUD/năm, cũng được khấu trừ tương tự. Tổng thu nhập là 70.000 AUD, nằm ở bậc thuế 30% (45.001 – 135.000 AUD). Tuy nhiên, vì mỗi công việc được khấu trừ riêng lẻ, tổng số thuế khấu trừ có thể thấp hơn số thuế thực tế bạn phải nộp. Điều này dẫn đến việc bạn có thể bị thiếu thuế (tax shortfall) vào cuối năm tài chính.
Vì vậy, người làm hai việc thường phải yêu cầu chủ lao động của công việc thứ hai khấu trừ thuế ở mức cao hơn (ví dụ: chọn “không có ngưỡng miễn thuế” - claim tax-free threshold chỉ cho một công việc) để tránh bị nợ thuế. Nếu không, bạn sẽ phải tự nộp bổ sung khi khai thuế.
Lợi ích và rủi ro về thuế khi làm hai việc
Làm hai việc mang lại nhiều lợi ích về thu nhập, nhưng cũng tiềm ẩn rủi ro về thuế nếu không quản lý đúng cách. Dưới đây là phân tích chi tiết:
Lợi ích:
- Tăng tổng thu nhập: Bạn có thể kiếm thêm 20.000 – 40.000 AUD mỗi năm từ công việc thứ hai, giúp cải thiện tài chính cá nhân.
- Tận dụng ngưỡng miễn thuế: Nếu tổng thu nhập dưới 18.200 AUD, bạn không phải đóng thuế. Tuy nhiên, với hai việc, tổng thu nhập thường vượt ngưỡng này.
- Khấu trừ chi phí liên quan: Bạn có thể khấu trừ các chi phí như đi lại, đồng phục, hoặc đào tạo liên quan đến công việc thứ hai, giúp giảm thu nhập chịu thuế.
Rủi ro:
- Thiếu thuế cuối năm: Như đã đề cập, nếu không điều chỉnh mã số khấu trừ, bạn có thể bị nợ thuế từ 2.000 – 5.000 AUD, tùy thuộc vào mức chênh lệch.
- Phí phạt và lãi chậm nộp: ATO có thể áp dụng phí phạt nếu bạn không khai báo đúng hoặc nộp thiếu thuế. Lãi suất chậm nộp hiện tại khoảng 8-10%/năm.
- Phức tạp trong khai thuế: Bạn cần kê khai thu nhập từ cả hai công việc, bao gồm cả các khoản phụ cấp, tiền thưởng, và các khoản khấu trừ. Điều này đòi hỏi sự chính xác và hiểu biết về luật thuế.
Cách tối ưu thuế cho người Việt làm hai việc tại Úc
Để tối ưu hóa thuế và tránh các rủi ro, người Việt làm hai việc nên áp dụng các chiến lược sau:
-
Chọn đúng mã số khấu trừ thuế: Khi bắt đầu công việc thứ hai, bạn cần điền vào mẫu TFN Declaration và chọn “No” cho câu hỏi về ngưỡng miễn thuế (tax-free threshold). Điều này đảm bảo chủ lao động của công việc thứ hai khấu trừ thuế ở mức cao hơn, giảm nguy cơ thiếu thuế.
-
Theo dõi thu nhập thường xuyên: Sử dụng ứng dụng như myGov hoặc ATO app để kiểm tra tổng thu nhập và số thuế đã khấu trừ. Nếu thấy thiếu, bạn có thể yêu cầu chủ lao động điều chỉnh khấu trừ.
-
Khai báo chi phí khấu trừ hợp lý: Các chi phí như:
- Đi lại giữa hai công việc (nếu không phải đi làm hàng ngày).
- Mua sắm dụng cụ, đồng phục, hoặc thiết bị cần thiết.
- Chi phí đào tạo, học thêm liên quan đến công việc.
- Phí hội viên chuyên nghiệp.
-
Sử dụng dịch vụ kế toán chuyên nghiệp: Nếu thu nhập phức tạp, hãy thuê một kế toán viên (tax agent) có đăng ký với ATO. Chi phí này thường từ 100 – 300 AUD và có thể được khấu trừ thuế.
-
Nộp thuế đúng hạn: Hạn nộp tờ khai thuế là ngày 31/10 hàng năm (nếu tự khai) hoặc có thể gia hạn đến 15/5 năm sau nếu dùng tax agent. Nộp chậm có thể bị phạt 313 AUD mỗi 28 ngày.
Những lưu ý đặc biệt cho cộng đồng Việt tại Cabramatta và Footscray
Cộng đồng người Việt tại các khu vực như Cabramatta (NSW) và Footscray (VIC) thường làm việc trong các ngành như bán lẻ, nhà hàng, hoặc dịch vụ chăm sóc sức khỏe. Dưới đây là một số lưu ý cụ thể:
- Thu nhập từ tiền tip và tiền mặt: Nếu bạn nhận tiền tip hoặc thanh toán bằng tiền mặt, bạn vẫn phải khai báo toàn bộ thu nhập này. ATO có thể kiểm tra thông qua các giao dịch ngân hàng hoặc báo cáo từ chủ lao động.
- Làm việc theo ca: Nhiều người làm ca đêm hoặc cuối tuần, có thể được trả phụ cấp (loading) cao hơn. Các khoản này cũng phải được kê khai và có thể ảnh hưởng đến bậc thuế.
- Hỗ trợ từ cộng đồng: Các tổ chức như Vietnamese Community in Australia thường tổ chức các buổi hội thảo miễn phí về thuế và tài chính. Bạn có thể tham gia để hiểu rõ hơn về quyền lợi và nghĩa vụ của mình.
- Sử dụng dịch vụ khai thuế tiếng Việt: Nhiều kế toán viên người Việt tại Cabramatta và Footscray cung cấp dịch vụ khai thuế bằng tiếng Việt, giúp bạn dễ dàng hơn trong việc kê khai.
FAQ
Q1: Làm 2 việc có bị đóng thuế cao hơn không nếu tổng thu nhập dưới 18.200 AUD?
A1: Không. Nếu tổng thu nhập từ hai công việc dưới 18.200 AUD, bạn không phải đóng thuế TNCN. Tuy nhiên, bạn vẫn phải khai thuế để nhận lại số thuế đã khấu trừ (nếu có) hoặc để xác nhận thu nhập với Centrelink.
Q2: Tôi cần khai báo gì khi làm thêm công việc thứ hai?
A2: Bạn cần cung cấp mã số thuế (TFN) và điền mẫu TFN Declaration cho chủ lao động mới. Quan trọng nhất là chọn “No” cho ngưỡng miễn thuế để tránh thiếu thuế. Nếu không, bạn có thể bị nợ thuế từ 1.000 – 3.000 AUD vào cuối năm.
Q3: Tôi có thể khấu trừ chi phí đi lại giữa hai công việc không?
A3: Có, nhưng chỉ khi bạn đi từ công việc thứ nhất đến công việc thứ hai trong cùng một ngày (không phải đi từ nhà). Khoảng cách tối thiểu là 1 km và bạn cần giữ biên lai hoặc nhật ký đi lại. Mức khấu trừ tối đa là 5.000 AUD mỗi năm nếu sử dụng phương pháp logbook.
参考资料
- Australian Taxation Office (ATO) 2026, Individual tax rates for 2025-26
- Australian Taxation Office (ATO) 2025, Tax-free threshold and tax offsets
- Australian Taxation Office (ATO) 2026, Working out your tax obligations for multiple jobs
- Department of Home Affairs 2026, Tax residency rules for temporary visa holders
- Vietnamese Community in Australia 2026, Tax and financial literacy workshops for Vietnamese migrants